ANKARA - BHA
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) tarafından yayımlanan 'Bir Bakışta Eğitim 2026' raporunda ülkelerin eğitim sistemlerine ilişkin karşılaştırmalı göstergelere yer verildi. Ana teması öğretmen açığı olan raporda, Türkiye'nin çeşitli eğitim göstergelerindeki verileri dikkati çekti.
Türkiye öğretmen ihtiyacının karşılandığı iki ülkeden biri oldu
Rapora göre Türkiye, ilköğretim ve ortaöğretim düzeylerinde öğretmen ihtiyacının tamamen karşılandığı Güney Kore ile birlikte iki OECD ülkesinden biri oldu.
Türkiye'de 35 yaşın altındaki öğretmenlerin oranı yüzde 32 olarak hesaplanırken OECD ortalaması yüzde 22'de kaldı.
PISA kapsamında okul müdürlerine uygulanan anket sonuçlarına göre de Türkiye'de öğretmen devamsızlığının öğrencilerin öğrenmesini olumsuz etkilediğini belirten okul müdürlerinin oranı yüzde 6 oldu. OECD ortalamasında ise bu oran yüzde 27 olarak kaydedildi.
Öğretmen maaşlarındaki artış OECD ortalamasını aştı
Raporda Türkiye'nin öğretmen maaşlarına ilişkin verileri de yer aldı. 2025 yılı verilerine göre Türkiye'de ilkokul kademesinde mesleğe yeni başlayan öğretmenlerin satın alma gücü paritesine göre brüt maaşı OECD ortalamasının üzerinde gerçekleşti.
2015-2025 döneminde 15 yıllık deneyime sahip ortaokul öğretmenlerinin reel maaşları Türkiye'de yüzde 31 artarken, OECD genelindeki artış yaklaşık yüzde 6-7 düzeyinde kaldı.
Öğretmen başına düşen öğrenci sayısı azaldı
Türkiye'de 2015-2024 döneminde öğretmen başına düşen öğrenci sayısında da gerileme görüldü.
Ortaokullarda öğretmen başına düşen öğrenci sayısı 17'den 14'e, ortaöğretimde ise 14'ten 11'e indi. Böylece Türkiye, ortaöğretimde 13 olan OECD ortalamasının altına gerilerken, ortaokulda 13 olan OECD ortalamasına yaklaştı.
İlkokullarda ortalama sınıf mevcudu Türkiye'de 23, OECD ortalamasında 21 öğrenci olarak hesaplandı. Ortaokullarda ise ortalama sınıf mevcudu 2015-2024 döneminde 25'ten 23'e düşerek OECD ortalamasıyla aynı seviyeye geldi.
Eğitime ayrılan kamu kaynağı yüzde 9,9 oldu
Kamu harcamaları içerisinde eğitime ayrılan pay Türkiye'de yüzde 9,9 olarak gerçekleşti. OECD ortalaması ise yüzde 9,8 oldu.
Türkiye'de bina, tesis, ekipman ve diğer yatırımlardan oluşan eğitim yatırımlarının toplam eğitim harcamaları içerisindeki payı yüzde 14 olarak kaydedildi. OECD ortalamasında bu oran yüzde 9 oldu.
Ortaöğretimi zamanında tamamlayanların oranı yüzde 92
Türkiye'de öğrencilerin yüzde 92'si ortaöğretimi öngörülen dört yıllık sürede tamamladı. OECD ülkelerindeki ortalama ise yüzde 75 olarak hesaplandı.
Öngörülen sürenin üzerinden iki yıl geçmesine rağmen ortaöğretimi tamamlamayan veya eğitimine devam etmeyen öğrencilerin oranı Türkiye'de yüzde 1 olurken OECD ortalaması yüzde 12 seviyesinde kaldı.
Okul öncesi eğitime katılım arttı
Türkiye'de 3 yaşından zorunlu eğitimin başlangıç yaşına kadar olan dönemde okul öncesi eğitime katılım oranı, 2015-2024 döneminde 13 puan yükseldi. OECD genelindeki artış ise 4 puan oldu.
Türkiye'de okul öncesi eğitime katılım oranı 3 yaş grubunda yüzde 15, 4 yaş grubunda yüzde 43,5 ve 5 yaş grubunda yüzde 87 olarak gerçekleşti.
Genç kadınların yükseköğretim mezuniyet oranı yüzde 50'ye çıktı
Rapora göre Türkiye'de 25-34 yaş grubundaki kadınların yükseköğretim mezuniyet oranı 2015'te yüzde 27 iken 2025'te yüzde 50'ye yükseldi.
Aynı dönemde OECD ortalaması yüzde 46'dan yüzde 54'e çıktı. Türkiye'deki artış 23 puan olurken OECD genelindeki artış 8 puan olarak gerçekleşti.
